Adviezen

Wanneer je zwanger bent word je aangeraden rekening te houden met bepaalde voedingsstoffen. Hieronder willen we je beknopt een overzicht geven van de belangrijkste adviezen. Klik maar op de onderwerpen om er meer over te lezen. Daaronder vind je ook links naar websites die je bij verdere vragen kunnen helpen.

Voeding

Tijdens de zwangerschap is het belangrijk om gezond en gevarieerd te eten. Eten voor twee is niet nodig, maar lijnen tijdens de zwangerschap of de borstvoeding is niet verstandig. In het vetweefsel van het lichaam worden schadelijke stoffen opgeslagen. Deze kunnen vrijkomen bij veel afvallen.

Verse groente en fruit zijn belangrijke leveranciers van vitaminen, mineralen en vezels. Het is belangrijk verse groente goed te wassen. Aardappelen, (volkoren)brood, rijst en pasta (zoals macaroni) zijn belangrijke energiebronnen. Melk, kaas, eieren, vlees, kip en vis zijn belangrijk voor de calcium- en eiwitbehoeften van het groeiende kind en de moeder zelf. Olie, halvarine, boter en margarine voorzien in de behoefte aan vitamine A en D.

Een extra gezondheidswaarde geldt voor foliumzuur. Aan vrouwen die zwanger willen worden wordt geadviseerd om foliumzuur te gebruiken tot zij acht weken zwanger zijn. Dit vermindert de kans op een baby met een open rug.

Een aantal voedingsmiddelen vragen extra aandacht:

  • Rauw vlees
    Door het eten hiervan loop je het risico besmet te worden met listeria en toxoplasmose. Dit zijn beide bacteriën die schadelijk kunnen zijn voor je zwangerschap. Dit kun je dus beter niet eten. Maar er is goed nieuws voor je wanneer je heel erg van rauw vlees houdt. Het is namelijk zo dat wanneer vlees tenminste 2 dagen bij -12°C invriest deze parasiet en bacterie dood zijn en je het dus rauw kan eten!
  • Lever en leverproducten
    Eet geen lever. En beleg niet meer dan één boterham per dag met producten die gemaakt zijn van lever, zoals paté, leverworst of Hausmacher. Lever bevat namelijk veel vitamine A (in de vorm van retinol) dat schadelijk kan zijn voor de baby.
  • Zachte kaassoorten van rauwe melk
    Eten van zachte kaassoorten van ongepasteuriseerde (dus rauwe) melk en drinken van rauwe melk wordt afgeraden. Ook hierbij bestaat het risico op de listeria bacterie welke schadelijk kan zijn voor je baby.
  • Alcohol
    Alcohol drinken wordt afgeraden. Het verhoogt namelijk de kans op: miskramen, vroeggeboorte en een laag geboortegewicht. Ook kan er een negatieve invloed van uitgaan op de latere ontwikkeling van het kind.
  • Voorverpakte rauwe vis
    Voorverpakte rauwe vis zoals gerookte zalm wordt afgeraden om te eten. Ook hierbij geldt een verhoogde kans op besmetting met de listeria bacterie. Verse vis mag natuurlijk wel gegeten worden in de zwangerschap. En is zelfs heel goed gezien de vetten uit vis de hersenontwikkeling van de baby bevordert.
  • Cafeïne
    Meer dan vier koppen koffie drinken per dag, teveel cafeïne is niet goed voor je baby.
  • Drop
    Veel drop eten wordt ontraden, de stof glycyrrhizine (komt uit zoethout) in drop kan de bloeddruk verhogen. En dat willen we nu net niet in de zwangerschap!

Voor meer informatie met betrekking tot je voeding kun je terecht op de website van het voedingscentrum

Roken

Je zult het ongetwijfeld weten, maar het wordt ten strengste afgeraden om te roken wanneer je zwanger bent. Als je rookt, krijgt de placenta minder bloed toegevoerd. Het ongeboren kind krijgt minder zuurstof en dat vertraagt de groei. Bij de geboorte weegt zo’n baby al gauw gemiddeld 200 gram minder: hoe meer de moeder rookt, hoe lager het geboortegewicht. Dat maakt het kindje kwetsbaarder: de sterftekans wordt er groter door. Soms ontstaan er bloedingen in de placenta.
Niet alleen de groei, ook de verstandelijke ontwikkeling van een kind en de longontwikkeling kan door roken worden beïnvloed. Ook na de geboorte is het onverstandig te roken waar de baby bij is. Dit verhoogt namelijk de kans op wiegendood. Het enige dat er dus op zit als je jouw verantwoordelijkheid voor je baby serieus neemt, is stoppen met roken. Dat is geen gemakkelijke opgave. Als je dat wenst kunnen we je daarin begeleiden. Natuurlijk is het fijn wanneer je partner rookt hij ook stopt. Dan wordt het minder moeilijk.
Meer informatie vind je in de volgende folder: Alcohol en roken

Sporten

Sporten is gezond, ook gedurende de zwangerschap. Voor alle sporten geldt in ieder geval: houd mate. Luister goed naar je lichaam en overdrijf niet. Zwemmen, fietsen en fitness zijn sporten die je heel goed tot het einde van de zwangerschap kan blijven beoefenen. Sporten zoals hockey waarbij je risico loopt om iets tegen je buik aan te krijgen, of sporten waarbij je gemakkelijk met andere mensen botst of kunt vallen, zijn minder verstandig. Als je hebt gesport en je hebt daarna veel last van harde buiken, of buikpijn, dan is dit een teken van je lichaam dat je te actief bent geweest. Wees in het vervolg iets minder fanatiek. Zorg altijd dat je voldoende vocht binnen krijgt.
Als je niet meer kunt sporten, of nooit gesport hebt is het wel belangrijk in beweging te blijven! Bevallen is namelijk topsport! Des te beter je lichaam in de zwangerschap in conditie blijft des te soepeler loopt je bevalling!

Straling

Het is vooral de straling met een hoge energiewaarde die een ongeboren kind kwaad kan doen. Bijvoorbeeld straling die wordt gebruikt bij het maken van röntgenfoto’s. Vrouwen die een kind verwachten, mogen er niet zomaar onbeschermd aan blootgesteld worden, niet als patiënt en niet als laborante. Als de hoeveelheid erg groot is, kan dit soort straling ook een slechte invloed hebben op de vorming van ei- en zaadcellen. Daardoor kunnen ook toekomstige kinderen in gevaar komen en wordt het soms onmogelijk een kind te krijgen of te verwekken. Deze risico’s loopt je bijvoorbeeld als je werkt in de gezondheidszorg of werk doet waarbij je omgaat met radio-actieve stoffen.

Maar denk ook aan de straling van je mobiele telefoon. Het is niet uitgesloten dat die straling geen invloed heeft op de ontwikkeling van je baby. Informatie hierover is te vinden op de volgende websites:
mens-en-gezondheid
kinderen en straling

Kattenbak en tuinieren

Bij het verschonen van de kattenbak en het werken in de tuin is het belangrijk handschoenen te dragen. In uitwerpselen van (vooral jonge) katten komt een parasiet voor die toxoplasmose kan veroorzaken. Toxoplasmose kan schadelijk zijn voor het ongeboren kind.

Sauna en zonnebank

Mogelijk is het verstandig de eerste maanden van de zwangerschap langdurig hete baden, saunabezoek of zonnebank te vermijden. Het is namelijk nog niet bekend of verhoging van de lichaamstemperatuur van invloed is op de zwangerschap. De zonnebank kan ook een zwangerschapsmasker (een bruine verkleuring van de gezichtshuid) veroorzaken of verergeren. Dit kan overigens ook gebeuren door zonnen.

Chemische stoffen

In Denemarken, Frankrijk België en Engeland waarschuwen artsen/verloskundigen stellen die zwanger willen worden of zwanger zijn voor de mogelijke gevaren van de vele chemische stoffen waar we dagelijks mee geconfronteerd worden.

De Nederlandse overheid vindt waarschuwen van zwangeren (nog) niet nodig. Onze overheid wacht op adviezen uit Brussel. De Deense, Franse, Belgische en Engelse overheid vindt dat het te lang duurt voordat Brussel met regelgeving komt en grijpt zelf  in. Ons lijkt het goed jullie in ieder geval op de hoogte te stellen van deze  adviezen. Deense en Engelse zwangeren krijgen een folder waarin tips en adviezen staan om blootstelling te verminderen.
Hierin wordt gewaarschuwd voor de volgende stoffen:

  • Bestrijdingsmiddelen in land- en tuinbouw:
    advies: eet zoveel mogelijk onbespoten, en anders groenten en fruit goed wassen en variëren
  • Weekmakers in plastic:
    advies: eet zoveel mogelijk vers en niet verpakt voedsel, als je speelgoed koopt, lees dan altijd of er weekmakers (ftalaten) in zitten.

  • BPA (bisphenol A)

  • Parabenen:
    Worden gebruikt als conserveringsmiddel: zitten in heel veel producten, denk aan cosmetica, schoonmaakmiddelen, kant en klare sauzen (herkenbaar aan E214 t/m E219, inkt, lijm en verf.
    advies: Gebruik cosmetica op natuurlijke basis, of in ieder geval cosmetica zonder parabenen. Denk hierbij ook aan je zeep en shampoo en natuurlijk al helemaal aan de producten die je voor je baby koopt. Ook schoonmaakmiddelen zijn parabeenvrij te koop.

  • chemische stoffen op (nieuwe)meubelen en kleding
    advies: verlucht je huis dagelijks, Was kleding en linnengoed voor gebruik. Denk hier zeker aan bij je baby spulletjes! Heb je nieuwe meubelen, ventileer dan vaker en langer. Denk hier ook aan bij de babykamer!
    En denk ook aan billendoekjes, die bevatten allerlei chemische stoffen. Gebruik ze niet teveel. Je kunt de billen ook schoonmaken met lauw water/olie en watten.

Ter informatie hierbij de folder in het Engels van de Deense overheid hieromtrent: Expecting a baby

Seksualiteit

Je snapt dat door een zwangerschap je seksuele relatie kan veranderen. Je kunt meer of minder zin hebben of misschien met gemengde gevoelens gemeenschap hebben. Misschien ben je wel bang dat het de zwangerschap kan schaden. Gelukkig kan gemeenschap helemaal geen kwaad, het geeft zeker geen verhoogd risico op een miskraam. Als je bloedverlies hebt of de vliezen gebroken zijn, raden we gemeenschap af.

Vooral in de eerste en de laatste maanden van de zwangerschap hebben zwangeren minder zin en behoefte aan gemeenschap. Het kan zijn dat je alleen maar behoefte hebt aan aanraking en tederheid. Het belangrijkste is hierbij dat jullie je gevoelens en gedachten met elkaar delen. Schaam je vooral niet voor elkaar.

Problemen en vragen over seksualiteit tijdens de zwangerschap kun je altijd met ons bespreken. Dit geldt ook voor eerdere vervelende seksuele ervaringen of moeite hebben met een inwendig onderzoek. Als je dit aangeeft, kunnen we daar in de zwangerschap en met de bevalling rekening mee houden.

In de folder: Zwanger! / Pregnant! vind je nog meer adviezen en tips!